Thứ Bảy tuần XXI Thường Niên – Lễ Nhớ Thánh Gioan Tẩy Giả bị trảm quyết: Gr 1,17-19; Mc 6,17-29

KHI SỰ THẬT KHÔNG CÒN ĐƯỢC BÁN

Anh chị em thân mến, chúng ta đang sống trong một thời đại mà nhiều thứ có thể mua bằng tiền, nhưng có một điều không bao giờ được phép đem ra mua bán: lương tâm và sự thật. Có những lúc nói thật sẽ mất lòng, sống ngay sẽ thiệt thòi, không thỏa hiệp sẽ mất một cơ hội. Chính lúc ấy, đức tin của chúng ta được thử thách. Lời Chúa hôm nay đặt trước chúng ta một câu hỏi rất đơn sơ nhưng rất sâu: Khi sự thật khiến tôi phải trả giá, tôi còn dám đứng về phía sự thật không?

2.    GIÊ-RÊ-MI-A: ĐƯỢC GỌI ĐỂ NÓI, KHÔNG PHẢI ĐỂ LÀM VỪA LÒNG

Thiên Chúa nói với Giê-rê-mi-a: “Ngươi hãy thắt lưng. Hãy đứng dậy và nói với chúng mọi điều Ta truyền cho ngươi.” (Gr 1,17). Chúa không hứa rằng ông sẽ được mọi người yêu mến. Trái lại, Người báo trước rằng ông sẽ bị chống đối. Nhưng Chúa cũng hứa: “Ta làm cho ngươi nên thành đồng vững chắc.” (Gr 1,18). Ngôn sứ Giê-rê-mi-a được gọi không phải để nói điều người ta muốn nghe, nhưng để nói điều Thiên Chúa muốn nói.

Người Kitô hữu cũng vậy, đức tin không chỉ là đọc kinh, đi lễ, nhưng còn là can đảm sống theo sự thật giữa những hoàn cảnh dễ dàng kéo chúng ta vào thỏa hiệp. Có những lúc chúng ta biết điều sai nhưng im lặng vì sợ mất lòng; biết một việc không ngay chính nhưng vẫn làm vì lợi ích; biết mình phải sửa đổi nhưng lại tìm lý do để biện minh. Khi ấy, vấn đề không phải chúng ta không biết điều đúng, mà là chúng ta thiếu can đảm để sống điều đúng.

3.   GIOAN TẨY GIẢ: MỘT TIẾNG NÓI KHÔNG CHỊU IM LẶNG

Tin Mừng kể rằng Gioan Tẩy Giả đã nói thẳng với Hê-rô-đê: “Ngài không được phép lấy vợ của anh ngài!” (Mc 6,18). Gioan biết lời nói ấy có thể đưa mình vào nguy hiểm, nhưng ông vẫn nói. Ông không chống Hê-rô-đê vì quyền lực hay lợi ích cá nhân. Ông chỉ bảo vệ điều đúng trước mặt Thiên Chúa. Hê-rô-đê thì khác, ông biết Gioan là người công chính, thậm chí thích nghe ông nói. Nhưng khi bị đặt giữa sự thật và sĩ diện, giữa lương tâm và lời hứa thiếu suy nghĩ, ông đã chọn sĩ diện. Một người có quyền lực lại không đủ sức làm chủ chính mình. Đây chính là bi kịch của Hêrôđê: ông không thiếu ánh sáng, ông chỉ thiếu can đảm bước theo ánh sáng ấy.

4.     ĐIỀU ĐÁNG SỢ KHÔNG PHẢI LÀ BỊ GIẾT, MÀ LÀ GIẾT TIẾNG NÓI CỦA LƯƠNG TÂM

Thánh Gio-an bị chém đầu, nhưng tiếng nói của thánh nhân không chết. Hê-rô-đê giữ được ngai vàng, nhưng không giữ được sự bình an trong tâm hồn. Ngày nay, chúng ta có thể không phải đối diện với một thanh gươm như Gio-an, nhưng mỗi ngày vẫn có những “lưỡi gươm” khác: tiền bạc, lợi ích, quyền lực, danh dự, sĩ diện và áp lực của người đời.

Mỗi lần vì tiền mà gian dối, vì lợi ích mà bất công, vì sợ mất lòng mà im lặng trước điều sai, chúng ta đang làm cho tiếng nói của lương tâm nhỏ dần. Thánh Au-gus-ti-nô nói: “Hãy yêu mến sự thật, rồi sự thật sẽ giải thoát bạn.” Người sống theo sự thật có thể chịu thiệt trước mắt, nhưng giữ được điều quý giá nhất: một tâm hồn bình an trước mặt Thiên Chúa.

5.   GIỮ ĐẠO GIỮA MỘT NỀN KINH TẾ NHIỀU ÁP LỰC

Anh chị em thân mến, Chúa không bảo chúng ta khinh thường tiền bạc. Chúng ta cần tiền để nuôi gia đình, trả nợ, lo cho con cái và xây dựng cuộc sống. Nhưng Lời Chúa nhắc chúng ta: đừng để tiền trở thành ông chủ của lương tâm. Có những món lợi không đáng để chúng ta đánh đổi sự bình an. Có những hợp đồng không đáng để đánh đổi sự trung thực. Có những cơ hội không đáng để đánh đổi danh dự.

Mất tiền có thể kiếm lại; mất một cơ hội có thể tìm cơ hội khác; nhưng mất lương tâm thì rất khó tìm lại chính mình. Đức tin thật được thể hiện không chỉ trong nhà thờ mà cả trong cách chúng ta làm ăn, buôn bán, sử dụng tiền bạc, đối xử với người nghèo, giữ lời hứa và hành xử khi không ai nhìn thấy.

6.   CÂU CHUYỆN: “KHÔNG AI BIẾT, NHƯNG TÔI BIẾT”

Một người làm ăn phát hiện mình có thể giữ lại một khoản tiền lớn mà không ai phát hiện. Người khác bảo: “Cứ lấy đi, chẳng ai biết đâu.” Anh trả lời: “Có thể không ai biết, nhưng tôi biết. Và Chúa biết.”

Đó chính là khác biệt giữa người sống theo lương tâm và người chỉ sống theo ánh mắt người đời. Người có đức tin không làm điều tốt chỉ vì sợ bị phát hiện; họ làm điều tốt vì biết mình đang sống trước mặt Thiên Chúa.

7.   LỜI CHÚA HỎI TÔI HÔM NAY

Mỗi người hãy tự hỏi: Tôi đang thỏa hiệp với điều gì để được yên thân? Tôi có điều gì biết là sai nhưng vẫn cố tình làm? Tôi đang vì tiền, vì danh dự hay vì một mối quan hệ nào đó mà im lặng trước sự thật?

Có thể Chúa không đòi chúng ta làm điều lớn lao như Gioan Tẩy Giả. Nhưng Chúa mời chúng ta trung thành trong những chuyện rất nhỏ: làm ăn ngay thẳng, nói thật, giữ lời, không gian dối, không vu khống, dám nhận lỗi và dám sửa sai. Đó chính là cách chúng ta làm chứng cho Tin Mừng giữa đời thường.

8.   KẾT LUẬN: ĐỪNG ĐỂ LƯƠNG TÂM BỊ BÁN RẺ

Anh chị em thân mến, thế giới hôm nay không thiếu những người nói hay. Điều thế giới cần là những người sống thật. Xã hội không thiếu người thành công, điều xã hội cần là những người thành công mà không đánh mất lương tâm.

Gioan Tẩy Giả đã mất mạng nhưng giữ được sự thật. Hê-rô-đê giữ được quyền lực nhưng đánh mất sự bình an. Xin Chúa cho mỗi chúng ta biết sống giữa một thế giới nhiều thỏa hiệp mà không đánh mất mình; biết làm ăn mà không đánh mất lương tâm; biết thành công mà không đánh mất Chúa. Thà mất một món lợi mà giữ được lương tâm, còn hơn được cả thế gian mà đánh mất chính mình.

9.   LỜI NGUYỆN

Lạy Chúa Giêsu, xin cho con một trái tim ngay thẳng và một lương tâm trong sạch. Khi sự thật đòi con phải trả giá, xin cho con đủ can đảm để không thỏa hiệp. Khi tiền bạc cám dỗ con, xin cho con nhớ rằng linh hồn con quý hơn mọi lợi ích trần gian.

Xin cho con biết sống thật trong gia đình, ngay chính trong công việc, công bằng trong làm ăn và trung thành trong đức tin. Xin đừng để con vì sợ mất lòng người mà đánh mất lòng Chúa.

Lạy Thánh Gioan Tẩy Giả, xin cầu cho chúng con biết can đảm sống cho sự thật, dù phải hy sinh. Amen.

Lm. Phêrô Nguyễn Đình Phúc, CSC